#ad

Jak zoptymalizować ostatnią milę i obniżyć koszty dzięki inteligentnym algorytmom tras

Jak zoptymalizować ostatnią milę i obniżyć koszty dzięki inteligentnym algorytmom tras

Ostatnia mila – czyli ostatni etap dostawy produktu do klienta – od lat uznawana jest za najbardziej wymagającą część logistyki. To właśnie tutaj koszty są najwyższe, a operacje najbardziej złożone.

Jak wynika z badań Capgemini („The Last-Mile Delivery Challenge”, 2021), koszty tego etapu odpowiadają średnio za ok. 41% całkowitych kosztów łańcucha dostaw, co czyni go najdroższym elementem procesu.

Skąd tak duże obciążenie? Powodów jest kilka:

  • coraz bardziej zróżnicowane i krótkie okna czasowe dostaw,
  • fragmentacja wolumenów – szczególnie widoczna w e-commerce, gdzie liczba mniejszych przesyłek rośnie z roku na rok,
  • ograniczenia w miastach, takie jak strefy czystego transportu czy zakazy wjazdu,
  • rosnące koszty pracy i niedobory kierowców.

Dla menedżerów logistyki oznacza to konieczność szukania nowych narzędzi, które pozwolą utrzymać poziom obsługi klienta, a jednocześnie ograniczyć koszty.

Algorytmy tras jako narzędzie optymalizacji

W tradycyjnym podejściu planowanie tras opierało się na doświadczeniu dyspozytorów i prostych narzędziach, takich jak arkusze kalkulacyjne. Dziś jednak przy rosnącej skali i zmienności warunków to zdecydowanie za mało. Nowoczesne systemy wykorzystują algorytmy optymalizacyjne, które analizują dziesiątki parametrów w tym samym czasie.

Co biorą pod uwagę?

  • czas dojazdu do poszczególnych lokalizacji,
  • parametry pojazdu (ładowność, typ, dostępność),
  • przepisy dotyczące czasu pracy kierowców i ich kwalifikacje,
  • dynamiczne dane o ruchu drogowym,
  • priorytety klientów i wymagania SLA.

Na tej podstawie powstaje plan transportowy, który minimalizuje przebieg, pozwala lepiej wykorzystać flotę i utrzymać terminowość. Na podstawie danych zebranych z wdrożeń Routimo – systemu do planowania tras i zarządzania flotą – średnie skrócenie tras sięga kilkunastu procent. W praktyce oznacza to realne oszczędności tysięcy kilometrów i godzin pracy w skali roku, a dodatkowo możliwość symulowania różnych scenariuszy logistycznych przed ich wdrożeniem.

Wpływ na kluczowe wskaźniki logistyki

Efektywne planowanie tras bardzo szybko przekłada się na wyniki biznesowe. Najważniejsze wskaźniki, które ulegają poprawie, to:

  • koszt kilometra – spada dzięki redukcji pustych przejazdów,
  • terminowość dostaw (OTD) – wzrasta punktualność, także w wymagających oknach czasowych,
  • wykorzystanie floty – rośnie liczba zleceń realizowanych na pojazd w ciągu dnia,
  • produktywność kierowców – lepsze planowanie zmian oznacza mniej przestojów,
  • emisja CO₂ – krótsze trasy to mniejszy ślad węglowy.

Warto zwrócić uwagę, że poprawa tych KPI nie ogranicza się tylko do samej logistyki. To realne przełożenie na marżę i konkurencyjność całego biznesu.

Praktyczne zastosowania

Inteligentne algorytmy planowania tras sprawdzają się w wielu scenariuszach:

  • dystrybucja e-commerce – obsługa kurierska w aglomeracjach, z uwzględnieniem godzin szczytu,
  • serwis terenowy – planowanie wizyt technicznych, często w wąskich przedziałach czasowych,
  • dystrybucja B2B – dostawy do punktów sprzedaży detalicznej, gdzie każda minuta opóźnienia oznacza ryzyko braków na półce.

Dodatkową wartością systemów takich jak Routimo jest możliwość testowania różnych wariantów – np. zmiany godzin dostaw, dodania nowej lokalizacji czy wprowadzenia ograniczeń flotowych – zanim zostaną one wdrożone w praktyce. To pozwala menedżerom podejmować decyzje w oparciu o dane i rzetelne symulacje.

Wdrożenie krok po kroku

Proces wprowadzania algorytmicznego planowania tras zazwyczaj obejmuje cztery etapy:

  1. Inwentaryzacja danych – zebranie adresów, czasów serwisów, okien czasowych i parametrów pojazdów.
  2. Pilotaż na ograniczonym obszarze – zestawienie wyników algorytmu z dotychczasowym planowaniem ręcznym.
  3. Ewaluacja KPI – analiza różnic w przebiegach, punktualności i kosztach.
  4. Skalowanie i integracja – wdrożenie na szeroką skalę i ewentualna integracja z systemami ERP czy WMS.

Takie podejście ogranicza ryzyko i pokazuje w praktyce, jak duży wpływ na codzienną działalność mają nowoczesne rozwiązania.

Podsumowanie

Ostatnia mila od lat jest punktem krytycznym w logistyce. Dzięki inteligentnym algorytmom planowania tras można jednak spojrzeć na nią nie jak na źródło strat, lecz jak na obszar przewagi konkurencyjnej.

Jak zauważa Paweł Merchelski, CEO Softline – producenta systemu do planowania i optymalizacji tras Routimo: „Klienci oczekują dziś dostaw szybciej i częściej niż kiedykolwiek. To szansa dla firm, ale też ryzyko, bo koszty są wysokie, a konsumenci nie chcą płacić więcej. Dlatego potrzebne są mądre technologie, sprawne procesy i lepsza współpraca z klientami – tylko wtedy da się połączyć wygodę dostawy z opłacalnością.”

Kluczem jest podejście oparte na danych. To właśnie one dają menedżerom podstawy do podejmowania decyzji, które wcześniej wynikały głównie z intuicji. A tam, gdzie w grę wchodzą tysiące kilometrów i setki godzin pracy, dane stają się najpewniejszym sojusznikiem w walce o niższe koszty i wyższą efektywność.

Więcej o tym, jak optymalizować procesy transportowe, znajdziesz na stronie Routimo

Z tej samej kategorii

Zaufali nam

Masz pytania? Skontaktuj się!

Masz pytania dotyczące branży? Nurtuje Cię jakiś temat? Masz ciekawego newsa, lub pomysł na artykuł? Chciałbyś pojawić się na łamach TSL Biznes? Napisz do nas a my skontaktujemy się z Tobą!